Hồi 01h33 ngày 27/01/2026, bệnh nhân P.H.Đ (68 tuổi, trú tại TP. Điện Biên Phủ) được đưa vào viện trong tình trạng cấp cứu khẩn cấp. Theo bệnh sử, các triệu chứng khởi phát đột ngột vào khoảng 01h00 cùng ngày với biểu hiện thất ngôn và liệt nửa người phải.

Tại khoa Cấp cứu của Bệnh viện đa khoa tỉnh Điện Biên, quy trình cấp cứu đột quỵ được kích hoạt ngay lập tức. Theo ghi nhận lâm sàng lúc nhập viện người bệnh có tri giác hôn mê nhẹ, điểm Glasgow (GCS): 10 điểm; thang điểm đột quỵ (NIHSS) đạt 12 điểm (mức độ trung bình nặng); thất ngôn hoàn toàn; liệt nửa người phải hoàn toàn (cơ lực 0/5); huyết áp 160/100 mmHg; đường huyết mao mạch 10,2 mmol/l. Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp, đái tháo đường tuýp 2, tiền sử nhồi máu não (cách 4 năm). Kíp trực đã quyết định chiến lược can thiệp trong "Giờ vàng".

Kết quả chẩn đoán hình ảnh xác định đây là một ca nhồi máu não cấp tái phát ở giờ thứ 3. Đây là thách thức lớn đối với ê-kíp điều trị do bệnh nhân cao tuổi và có nhiều bệnh lý nền phức tạp, làm tăng nguy cơ biến chứng xuất huyết khi dùng thuốc chống đông.

Sau khi hội chẩn khẩn cấp, các bác sĩ quyết định thực hiện phác đồ hồi sức tích cực kết hợp kiểm soát hô hấp: Đặt nội khí quản, hỗ trợ thở máy để bảo vệ đường thở. Tái thông mạch máu chỉ định liệu pháp thuốc tiêu sợi huyết  đường tĩnh mạch nhằm làm tan cục máu đông, khôi phục dòng chảy tưới máu não.

Bệnh nhân đã được các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Điện Biên kịp thời cấp cứu trong "giờ vàng"

Diễn tiến phục hồi ngoạn mục

Sau 48 giờ điều trị tích cực (từ ngày 27/1 đến 29/1), bệnh nhân có sự cải thiện lâm sàng rõ rệt theo xu hướng tích cực, Thang điểm đột quỵ (NIHSS) giảm sâu từ 12 điểm xuống còn 4 điểm. Vận động phục hồi đáng kể cơ lực nửa người phải tăng từ 0/5 lên 3/5. Bệnh nhân đã tỉnh táo hoàn toàn, hiện đang được thực hiện quy trình cai thở máy và theo dõi biến chứng hậu tiêu sợi huyết.

Theo BS.CKII. Trần Hải Phong – Trưởng Khoa Cấp cứu, việc xử trí nhồi máu não tái phát khó khăn hơn nhiều so với lần đầu. "Trên nền bệnh nhân có xơ vữa mạch máu do đái tháo đường và tăng huyết áp mãn tính, các tế bào thần kinh vốn đã bị tổn thương từ trước. Việc gia đình đưa bệnh nhân đến viện ở giờ thứ 3 – vẫn nằm trong khung 'giờ vàng' (trước 4,5 giờ) – là yếu tố tiên quyết giúp chúng tôi đảo ngược tình thế, hạn chế tối đa vùng não bị tổn thương" BS. Phong nhấn mạnh.

Nhồi máu não xảy ra do tắc nghẽn mạch máu não, gây tổn thương vùng não do động mạch đó chi phối, có tỷ lệ tử vong cao và để lại di chứng nặng nề. Việc chẩn đoán sớm, xử trí kịp thời trong giờ “vàng” và tái thông mạch máu não bị tắc có ý nghĩa quyết định đối với khả năng sống còn và phục hồi chức năng của người bệnh.

Đặc biệt, đối với bệnh nhân cao tuổi, có bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường và tiền sử đột quỵ, nguy cơ tái phát và mức độ nặng càng cao, việc điều trị càng khó khăn hơn. Trường hợp bệnh nhân trên là minh chứng cho hiệu quả của việc đưa người bệnh đến bệnh viện sớm và áp dụng kịp thời kỹ thuật tiêu sợi huyết.

Theo khuyến cáo của các bác sĩ:

- Khi người bệnh xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ như nói ngọng, méo miệng, yếu liệt tay chân, rối loạn ý thức, đau đầu dữ dội, cần nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời. Tuyệt đối không tự ý cạo gió, trích máu hoặc cho uống thuốc truyền miệng để tránh làm mất thời gian vàng và gây nguy hiểm cho người bệnh.

- Thời gian vàng trong điều trị nhồi máu não cấp là 0–4,5 giờ đầu kể từ khi khởi phát triệu chứng đối với điều trị thuốc tiêu sợi huyết và 6 giờ đối với can thiệp lấy huyết khối cơ học.

- Để phòng tránh đột quỵ, người dân cần chủ động tầm soát sức khỏe định kỳ, kiểm soát tốt huyết áp, đường máu, mỡ máu; duy trì chế độ ăn uống hợp lý, tập luyện thể dục thường xuyên, hạn chế hút thuốc lá và rượu bia.