Các ca bệnh hiện ghi nhận rải rác trong cộng đồng, chưa hình thành ổ dịch tập trung. Tuy nhiên, số mắc có xu hướng gia tăng trong thời gian gần đây, cho thấy nguy cơ dịch bệnh tiếp tục xuất hiện và lan rộng, đặc biệt ở trẻ em.

Bệnh não mô cầu là gì?

Bệnh do não mô cầu là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, do vi khuẩn não mô cầu Neisseria meningitidis, lây truyền chủ yếu do tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi, hầu, họng của người bệnh hoặc người lành mang trùng. Đây là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể diễn biến nhanh, gây ra các thể bệnh nặng như viêm màng não mủ và nhiễm khuẩn huyết và có thể để lại hậu quả nghiêm trọng như điếc, liệt, chậm phát triển tinh thần, thậm chí tử vong nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.

Đối tượng có nguy cơ cao

- Trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ và thanh thiếu niên

- Người chưa tiêm vắc xin phòng bệnh

- Người sống trong môi trường tập trung đông người (trường học, ký túc xá, doanh trại…)

- Người suy giảm miễn dịch, mắc bệnh nền

- Người sống tại khu vực có ổ dịch cũ hoặc đang có dịch lưu hành

Triệu chứng bệnh thường gặp

 Sốt cao 39-40 ℃ , đau đầu dữ dội, buồn nôn và nôn, cổ cứng, thường có ban xuất huyết hình sao hoặc có thể có mụn nước. Bệnh nhân thường lơ mơ, rối loạn ý thức hoặc hôn mê.

Đường lây truyền

Bệnh lây truyền qua đường hô hấp, chủ yếu qua việc tiếp xúc trực tiếp với nguồn bệnh do hít phải dịch tiết mũi, hầu, họng bắn ra từ người mang vi khuẩn. Bệnh rất nguy hiểm, diễn tiến của bệnh rất nhanh, có thể gây tử vong.

Thời gian ủ bệnh từ 2-10 ngày, thường là 3-4 ngày.

Thời kỳ lây truyền: Vi khuẩn tồn tại ở vùng mũi họng người nhiễm, có thể lây cho người khác cho đến khi được điều trị bằng kháng sinh (vi khuẩn thường biến mất sau 24 giờ điều trị).  

Biện pháp phòng bệnh

Để chủ động phòng chống bệnh do não mô cầu người dân cần thực hiện tốt các các biện pháp sau:

1. Tiêm vắc xin phòng bệnh đầy đủ, đúng lịch – Đây là biện pháp hiệu quả nhất (hiệu quả bảo vệ có thể lên đến 90%). Hiện có các loại vắc xin phòng não mô cầu nhóm A, C; nhóm B; và nhóm A, C, Y, W-135. Trẻ có thể bắt đầu tiêm từ 6–9 tháng tuổi (tùy loại vắc xin); trẻ lớn, thanh thiếu niên và người trưởng thành chưa tiêm vẫn cần tiêm phòng. Lịch tiêm tùy loại vắc xin (1–2 mũi cơ bản, có thể cần tiêm nhắc lại). Thực hiện tiêm chủng tại cơ sở y tế và tuân thủ hướng dẫn của cán bộ y tế.

2. Thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch; súc miệng và họng bằng các dung dịch sát khuẩn mũi họng; đeo khẩu trang tại nơi công cộng và trên các phương tiện giao thông công cộng; hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh.

3. Thực hiện tốt vệ sinh môi trường, tăng cường thông khí tại nơi ở, học tập và làm việc; lau sạch bề mặt, dụng cụ tiếp xúc hàng ngày (tay nắm cửa, mặt bàn, đồ chơi...) bằng xà phòng hoặc chất tẩy rửa thông thường.

4. Ăn uống đủ chất, rèn luyện thân thể để nâng cao sức đề kháng.

5. Khi có dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao, đau đầu, buồn nôn, cổ cứng, nổi ban xuất huyết, phải đến ngay cơ sở y tế gần nhất để khám và điều trị kịp thời. Phát hiện sớm và điều trị kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong hạn chế biến chứng nặng và tử vong do bệnh. Đồng thời, người nhà cần chủ động liên hệ với cơ sở y tế địa phương để được tư vấn và hướng dẫn các biện pháp dự phòng, vệ sinh môi trường.

Khuyến cáo

Người dân cần chủ động cập nhật thông tin, nâng cao ý thức phòng bệnh và phối hợp với cơ sở y tế trong công tác phòng, chống dịch. Các gia đình có trẻ nhỏ cần đặc biệt lưu ý theo dõi sức khỏe và đưa trẻ đi tiêm vắc xin phòng bệnh đầy đủ.